Een cv-ketel die water lekt

Water onder de ketel is onaangenaam maar het is zelden een noodgeval, en het is vrijwel altijd te herleiden tot een van vier plekken. Het verschil dat het meest uitmaakt is of het systeemwater is dat uit het verwarmingscircuit komt, of condenswater dat bij de verbranding ontstaat. Hieronder staat hoe u die twee onderscheidt en wat elke plek betekent.

Systeemwater of condenswater

Condenswater is het water dat een HR-toestel maakt wanneer de rookgassen afkoelen, en het verlaat het toestel via de sifon en de condensafvoer. Het is zuur, het laat op een betonnen vloer een lichte vlek achter en het komt onderaan het toestel bij de afvoerslang naar buiten. Een toestel dat volop draait, maakt daar liters per dag van.

Systeemwater komt uit het verwarmingscircuit, en dan zakt de druk op de meter mee. Dat is het eerste wat u controleert: lees de druk af, veeg het water weg en kijk een uur later opnieuw. Blijft de druk staan terwijl er water komt, dan is het condenswater. Zakt de druk, dan verliest u systeemwater en is er haast bij het vinden van de plek.

Plek een: de sifon en de condensafvoer

De sifon onder het toestel vangt het condenswater en houdt met een waterslot de rookgassen tegen. Slibt hij dicht, dan loopt het water langs de rand naar buiten in plaats van door de afvoer. Dat is de meest voorkomende oorzaak van een natte plek onder een toestel en het is ook het eenvoudigst op te lossen: de sifon wordt geleegd en doorgespoeld, en dat hoort bij elke onderhoudsbeurt.

Ook de afvoerslang zelf zit weleens dicht of ligt verkeerd, met een lus waarin water blijft staan. In woningen waar de ketel op zolder of in een technische ruimte staat, wat in IJsselmuiden en de nieuwere delen van Nieuwleusen veel voorkomt, loopt de condensafvoer soms meters door het huis voordat hij uitkomt, en dan is een lus zo gemaakt.

Plek twee: de overstortklep

De overstortklep gaat bij drie bar open en voert water af. Bij de meeste toestellen in dit werkgebied is daar een afvoerleiding op aangesloten en ziet u er niets van. Zit die er niet, dan komt het water onder het toestel naar buiten, en dan vindt u een plas na een stookdag en niet na een nacht.

Een klep die aflaat is geen defecte klep maar een klep die doet waarvoor hij er zit. De oorzaak zit meestal in een expansievat dat de uitzetting niet meer opvangt, en soms in een installatie die te hoog is gevuld. Een klep die ook bij een normale druk blijft nadruppelen is wel versleten, en dan wordt hij vervangen.

Plek drie: de aansluitingen en koppelingen

De aanvoer, de retour, de koudwater- en warmwateraansluiting en de vulcombinatie zitten met knelkoppelingen of schroefverbindingen aan het toestel. Een koppeling die ooit is losgeweest of die meebeweegt met temperatuurwisselingen gaat langzaam huilen: een vochtig randje, groenslag op koper, een kalkspoor op de wand.

Dat is het beeld dat u wilt vinden voordat het een lek wordt, en daar kijken wij bij een beurt naar. In de lage delen rond IJsselmuiden en in de IJsseldelta zien we bovendien vaker corrosie aan de onderkant van leidingen in een vochtige kruipruimte, en dat begint als een minimaal verlies dat u aan de meter merkt.

Plek vier: de warmtewisselaar

Dit is de ernstigste en de minst voorkomende. Een wisselaar die aan de waterzijde doorslaat, geeft water binnen in het toestel, vaak zichtbaar als een spoor langs de binnenkant van de mantel of als water dat uit de onderzijde komt zonder dat de sifon vol is. De druk zakt dan snel.

Een wisselaar is bij een toestel boven de twaalf jaar een kwart tot de helft van een nieuw toestel, en dan is de rekensom tussen repareren en vervangen aan de orde. Vervangen begint bij 1.814 euro exclusief btw, inclusief standaardmontage en afvoer van de oude ketel. Wij rekenen beide kanten voor en laten de keuze bij u.

Wat u direct kunt doen

Zet de verwarming uit, leg een bak en een doek onder de plek en lees de druk af. Sluit bij veel water de aanvoer en de retour naar de ketel af met de afsluiters onder het toestel, als die er zijn, en laat de gaskraan met rust. Een lekkende ketel is een waterprobleem en geen gasprobleem, tenzij het water op elektronica loopt; dan haalt u het toestel van de stroom.

Een storingsbezoek kost 149 euro exclusief btw, inclusief voorrijkosten en het eerste werkuur, en een vervolguur 94 euro exclusief btw. Voor een bezoek in de avond, in het weekend of op een feestdag geldt eenmalig 64 euro spoedtoeslag exclusief btw. Wij zeggen aan de telefoon eerlijk of uw situatie dat waard is: een sifon die overloopt kan tot de volgende werkdag wachten.

Kort samengevat

• Blijft de druk staan terwijl er water komt, dan is het condenswater en geen systeemwater.
• Een dichtgeslibde sifon is de meest voorkomende oorzaak van een natte plek onder het toestel.
• Een overstortklep die aflaat wijst meestal op een expansievat zonder voordruk.
• Een huilende koppeling laat groenslag of een kalkspoor achter voordat het een lek wordt.
• Een doorgeslagen warmtewisselaar is zeldzaam en kost een kwart tot de helft van een nieuw toestel.
• Een storingsbezoek kost 149 euro exclusief btw, inclusief voorrijkosten en het eerste werkuur.

Maak een foto van de plek waar het water staat en een foto van de drukmeter voordat u iets wegveegt. Met die twee en het antwoord op de vraag of de druk in een uur zakt, kunnen we aan de telefoon vrijwel altijd zeggen welke van de vier plekken het is en of het tot de volgende werkdag kan wachten.