Waarom stookt de ene plaats hier anderhalf keer zoveel als de andere?

In dit werkgebied loopt het gemiddelde gasverbruik per woning uiteen van 730,4 kubieke meter in Zwolle tot 1.130,4 in Staphorst. Dat is het anderhalfvoudige, over een afstand van zestien kilometer. Die cijfers komen uit de wijkcijfers van het CBS en ze zeggen iets nuttigs over uw eigen woning.

Het gaat niet over zuinigheid

De eerste gedachte is dat mensen in de ene plaats zuiniger stoken dan in de andere. Dat is het niet. Wat het wel is: de vorm van de woning, het aantal vierkante meters buitengevel en de staat van de isolatie.

Een appartement heeft twee of drie buitenmuren en buren boven en onder die ook stoken. Een vrijstaand huis heeft vier gevels en een dak dat aan alle kanten warmte afgeeft. Dat verschil alleen verklaart al een groot deel van de spreiding.

Wat de cijfers laten zien

Zwolle heeft met 36,2 procent het hoogste aandeel gestapelde woningen van dit werkgebied en het laagste verbruik. Kampen volgt met 27,7 procent gestapeld en 824,0 kubieke meter, en Wijhe zit op 830,0.

Aan de andere kant staan de plaatsen waar bijna alles grondgebonden is: Heino met 89,0 procent eengezinswoningen en 990,0 kubieke meter, Dalfsen met 86,0 procent en eveneens 990,0, Genemuiden met 87,0 procent en 1.000,0. Staphorst spant de kroon met 1.130,4.

Staphorst is een geval apart

Staphorst heeft geen uitzonderlijk hoge woningwaarde, met 346.000 euro zelfs een van de lagere van dit werkgebied, en toch het hoogste verbruik. Dat komt door de bouwvorm: diepe panden in een lint, waarbij het voormalige schuurdeel bij de woning is getrokken.

Zo'n pand heeft veel buitengevel per vierkante meter gebruiksoppervlakte, een deel dat nooit voor bewoning is geïsoleerd, en leidingwerk dat door onverwarmde ruimtes loopt. Het is geen kwestie van hard stoken maar van warmte die onderweg verdwijnt.

Wat u er zelf aan heeft

Vergelijk uw eigen jaarverbruik met het gemiddelde van uw plaats. Zit u er ver boven, dan is dat een aanwijzing dat er iets te winnen valt, en meestal niet bij het toestel maar bij de verdeling of de isolatie.

Zit u er ruim onder terwijl u in een grondgebonden woning zit, dan is de kans groot dat uw ketel te ruim bemeten is voor uw werkelijke warmtevraag. Dat is het moment om bij een vervanging een kleiner toestel te overwegen.

Waar de overstap wordt gemaakt

Het aandeel aardgasvrije woningen loopt in dit gebied van 3,0 procent in Heino en Wapenveld tot 9,0 procent in Dalfsen en Nieuwleusen. Het aandeel woningen met zonnestroom ligt overal hoog, van 38,2 procent in Kampen tot 61,0 procent in Dalfsen.

Dat betekent: er wordt veel opgewekt en er wordt nog bijna overal op gas verwarmd. Dat is precies de situatie waarin een hybride opstelling iets oplevert, mits het afgiftesysteem de lagere temperatuur aankan.

De volgorde die wij adviseren

In een woning met een verbruik boven de 900 kubieke meter is de eerste winst zelden een nieuwe ketel. Isoleer wat door onverwarmde ruimtes loopt, regel de installatie waterzijdig in, en verlaag dan de aanvoertemperatuur zover als de woning toelaat.

Pas daarna is de vraag welk toestel erbij past relevant, en dan is het antwoord vaak een kleiner toestel dan er nu hangt. Die volgorde omdraaien is de meest gemaakte fout in dit gebied.

Kort samengevat

• Het verbruik loopt van 730,4 kubieke meter in Zwolle tot 1.130,4 in Staphorst.
• Het verschil komt door de vorm van de woning en de isolatie, niet door zuinigheid.
• Zwolle heeft het hoogste aandeel gestapelde woningen en daarmee het laagste verbruik.
• Staphorst heeft het hoogste verbruik door diepe panden met een bijgetrokken schuurdeel.
• Vergelijk uw eigen verbruik met het gemiddelde van uw plaats als eerste controle.
• Isoleren en inregelen gaan vooraf aan het vervangen van het toestel.

De cijfers in dit artikel komen uit de wijkcijfers van het CBS, opgeteld per woonplaats. Ze zeggen iets over het gemiddelde en niets over uw specifieke woning. Wat ze wel doen is een referentiepunt geven, en dat is precies wat er meestal ontbreekt in het gesprek over een energierekening.